Leerkracht buitengewoon onderwijs getuigt: “Afwisseling is cruciaal"

Op welke manier kies je auteurs?

“Ik kijk eerst naar het aanbod van de openbare bibliotheek in Halle, want daar kunnen we gratis deelnemen aan lezingen. Vervolgens kijk ik naar de lijst op de website van Auteurslezingen. Ik bekijk de inhoud van de lezing en als ik de woorden ‘interactie’ en ‘creativiteit’ zie, ben ik getriggerd. Auteurs die iets met muziek, toneel of knutselopdrachten doen, passen het best bij onze leerlingen. De kinderen kunnen zich moeilijk lang concentreren, dus afwisseling is cruciaal. Daarom nodigen we graag auteurs uit die met de kinderen aan de slag gaan. We hebben de voorbije jaren al heel veel illustratoren op bezoek gehad die onze kinderen hebben weten te boeien via doe-opdrachten.

Verder proberen we auteurs uit de buurt te kiezen om de vervoerskosten te beperken. Ook proberen we te vermijden dat leerlingen dezelfde auteur twee keer zien. De leerkrachten geven na elke lezing feedback, zodat we weten wie écht een aanrader is. We zoeken altijd naar een lezing die qua thema en niveau aansluit bij de leerlingen. Tips van andere scholen zijn welkom!”

Kun je wat voorbeelden geven van een geslaagde auteurslezingen?

“Zeker!

• Mieke Evenepoel bracht een fantastische, interactieve voorstelling rond ‘Edo, zoon van Sax’. Ze las voor, speelde scènes na, gebruikte muziek en liet leerlingen meespelen. Onze oudste leerlingen waren zó geboeid.
• Ruth Brillens bracht een heel toegankelijke, warme en speelse lezing voor onze jongste leerlingen: ze werkte ze met knutselactiviteiten, voorwerpen en verhalen naspelen.
• Annick Beyers kwam met een caravan naar onze school voor een ‘zintuigenlezing’. De kinderen mochten voelen, ruiken, luisteren … Heel bijzonder!
• Rosemarie De Vos vertelde over haar boeken, las voor, had heel veel materiaal mee en tekende met de fantasie van de kinderen hun 'monstertje'.
• Kristof Devos maakte live tekeningen met de kinderen. Dagenlang bleven ze nog tekenen. Dat soort impact is goud waard.
• Kamiel De Bruyne en zijn verhalenquiz ‘Waar of niet waar?’ vielen bijzonder in de smaak. Heel enthousiasmerend voor een diverse klasgroep.”

Hoe bereiden jullie een auteurslezing voor en hoe laten jullie die achteraf voortleven?

“We houden de voorbereiding bewust beperkt, zodat het verrassingseffect blijft. Leerkrachten geven soms een korte inleiding, maar ze lezen op voorhand het boek niet volledig voor. Achteraf werken we er wel regelmatig mee verder, bijvoorbeeld door het boek uit te lezen in de klas, of door een knutselopdracht of ICT-taak te maken rond het thema.

We nodigen auteurs meestal uit in het kader van de Jeugdboekenmaand, maar koppelen de lezing niet altijd aan het thema. Soms past dat niet bij onze leerdoelen. We maken er ook niet altijd een groot project van: we kiezen meestal bewust voor kleine en haalbare activiteiten die aansluiten bij de klaspraktijk. Auteurslezingen zijn voor ons in de eerste plaats een stimulans om in boeken te kijken, te bladeren en te ontdekken.”

Hoe stem je een lezing af op verschillende niveaus en behoeften in één klas?

“Het is belangrijk dat de auteur het taalgebruik aanpast aan het niveau, maar de inhoud aan de leeftijd. Daarom stem ik op voorhand altijd goed af met de auteur, zodat die goed weet wat de bedoeling is en voor welke doelgroep die spreekt: leeftijd, niveau en onderwijsbehoeften. Op voorhand helder communiceren met de auteur is dus cruciaal.

Tijdens de lezing blijven onze leerkrachten ook altijd aanwezig en betrokken. Ze verduidelijken of grijpen in wanneer iets niet begrepen wordt. Onze leerkrachten kennen hun leerlingen goed en ondersteunen waar nodig met uitleg, gebaren of vertaling.”

Heb je enkele praktische tips voor andere leerkrachten?

“Zeker!

• Maak op voorhand duidelijke afspraken met de auteur. Beschrijf je doelgroep, verwachtingen en eventuele noden. Zo weet iedereen waar die aan toe is.
• Voorzie alles wat nodig is voor creatieve opdrachten. Wij maken het de auteur ook zo gemakkelijk mogelijk door een parkeerplaats te voorzien of vervoer van/naar het station.
• Betrek het hele schoolteam: leerkrachten die betrokken zijn, geven betere feedback en blijven enthousiast.
• Hou een archief bij van evaluaties en ervaringen, dat helpt bij toekomstige keuzes.
• Durf variëren: probeer nieuwe namen uit en wissel genres af.

En voor wie op school nog geen auteurslezingen heeft georganiseerd: aarzel niet om een auteur uit te nodigen. Auteurslezingen bieden een unieke kans om leerlingen te laten zien wat er achter een boek schuilgaat. Het proces, de ideeën, de creativiteit: dat maakt lezen levendig. Het is jammer dat sommige scholen die kans laten liggen, zeker omdat het gesubsidieerd wordt en zoveel kan betekenen voor leerlingen.”