Jan Cumps
Over de auteur
  • Auteur voor volwassenen
  • Auteur
  • Essayist
Contactgegevens
Jan Cumps
+32 16 53 32 24
Jan Cumps (11 september 1940) werd geboren in Brugge en studeerde Germaanse filologie aan de KU Leuven. Hij was verbonden als docent Engels aan het Interfacultair Instituut voor Levende Talen van de KU Leuven.
Deze auteur specialiseert zich in het stripgenre in het algemeen en de uitbeelding en het voorkomen van de Eerste Wereldoorlog als onderwerp binnen dit specifieke medium.
  • Kleur in Strips. Strips en kleur (Bonte, 2016) - Essay
  • Waarom ik lees. De veranderende wereld van het boek van Tim Parks/index door Jan Cumps (De Arbeiderspers, 2015) - Strip
  • Strips! 200 jaar Nederlands beeldverhaal van Hans Matla (ed.)/index door Jan Cumps (Lecturis, 2013) - Strip
  • Letterlijk & Figuurlijk. Strips kun je beter leren lezen van Joost Pollman/index door Jan Cumps (De Buitenkant, 2011) - Strip
  • Laat ze strips lezen! Informatie en suggesties voor school thuis en bibliotheek (Acco, 2007) - Andere
  • Wanted! Taaltips Engels (Acco, 2005) - Andere
  • An A to Z of common errors (Garant, 2003) - Andere
  • Van Stonehenge tot Chunnel. Vragen en antwoorden over Engelse taal en cultuur (Garant, 2001) - Andere
  • Business English strategies (Garant, 1999) - Andere

Doelgroep & inhoudelijke aanpak

Leeftijd:

  • 15 - 18 jaar
  • 18+
  • 55+

Nadere omschrijving doelgroep:

  • Bibliotheken
  • Leerkrachten
  • Leesclubs
  • Scholen
  • Sociaal-culturele verenigingen

Opmerkingen:

Zoals de titel van het boek 'Laat ze strips lezen. Informatie en suggesties voor school, thuis en bibliotheek' aangeeft, kunnen vooral ouders, leerkrachten en personeel uit bibliotheken in aanmerking komen. Zie hierboven voor meer details.

Inhoudelijke aanpak lezingen:

Organisatoren kunnen kiezen uit vier onderwerpen:

1. - Thema: STRIPS ALGEMEEN

‘Strips: genegeerde kunst? Min of meer...’ is een lezing waarin ik zoek naar de betekenis van de slogan ‘Laat ze strips lezen!’ en waarin wordt herinnerd aan de (vroegere?) negatieve houding tegenover strips. Verder komen daar een aantal aspecten aan bod zoals: wat lees je best: ‘Hamlet’ of ‘De Kiekeboes’? waarom ontbreekt de vrouwelijke lezer in striplezend Vlaanderen? wat vinden we in de grote Van Dale over het verband tussen strips en ‘leesluiheid’? En wat weet Google ons daarover te vertellen? kan een strip over gebeurtenissen zoals de ‘holocaust’ of ‘9/11’? wat verstaan we onder de ‘graphic novel’? hoe belangrijk is ‘manga’?

2. - Thema: STRIPS EN KANKER

In de lezing 'Strips, angst en schoonheid. Van Gasthuisberg tot Compostela' geef ik eerst (‘Van Gasthuisberg...’) een overzicht van de meest bekende stripalbums waarin kanker een (vaak uitgebreide) rol speelt, met daarbij de nadruk op het feit dat - weer onverwacht - humor in die beeldverhalen vaak prominent aanwezig is in woord en beeld. Enkele voorbeelden maar: Judith Vanistendael Toen David zijn stem verloor, Ernst & Zidrou Boule à zéro (vertaald als Kale kop), Joris Vermassen Het Zotte Geweld)...

Daarna (‘... tot Compostela’) behandel ik de belangrijkste stripalbums die - in mindere of meerdere mate - de tocht naar Compostela als onderwerp hebben (Primitivo Marcos Aventura en el Camino de Santiago, Servais Les chemins de Compostelle, Vanistendael Pelgrim of niet? Een voetreis naar Santiago)... Op die manier vormt het werk van Judith Vanistendael begin- en eindpunt van dit tweede deel.


3. - Thema: STRIPS EN DAMIAAN

In mijn lezing 'Damiaan getekend en verstript' besteed ik bijzondere aandacht aan het gebruik van strips in het onderwijs in het algemeen, met de strip Getekend: Damiaan als concreet voorbeeld.
Aaanleiding is het stripalbum Getekend Damiaan (Jan Bosschaert, Ruben Boon & Bart Maessen) dat in 2018 werd bekroond met de Gabriëlprijs voor “het beste religieuze stripboek verschenen in het afgelopen jaar in het Nederlandse taalgebied”.
Bij deze lezing heb ik een ‘dossier leerkrachten’ samengesteld (ongeveer 40 bladzijden) dat inspiratie biedt om met de strip Getekend Damiaan uitgebreid aan de slag te gaan. De belangrijkste aspecten die in de lezing aan bod komen: cover, scenario, hoe verderfelijk is leesluiheid, ernstige thema’s, de ‘graphic novel’, de lege ruimte tussen de prentjes (‘gutter’), vertaling, didactische inspiratie…

4. - Thema: STRIPS EN AFRIKA/CONGO

In mijn lezing " ‘Aardig van die negers’. Afrika getekend en verstript" geef ik een overzicht van de belangrijkste stripalbums die Afrika, en in het bijzonder Congo, als onderwerp hebben. In verband met het eerste deel van de titel (‘Aardig van die negers’) – een citaat uit Kuifje wordt eerst aandacht besteed aan het gebruik van dit gecontesteerde woord en het gebruik ervan in sommige titels
Onder meer volgende aspecten komen in de lezing aan bod:
- racisme en stereotiepen: Judith Vanistendael, De maagd en de neger; Quella-Gyuot & Morice, Boitelle et le Café des Colonies; Yvan Alagbé, Nègres jaunes et autres créatures imaginaires
- (de)kolonisatie: Hermann & Yves H., Retour au Congo / Terug naar Congo; Bihel & M. & J. Ph. Charles, Africa Dreams
- ontwikkelingswerk: Chikware & Kasjina, Sara – The Special Gift; Cosey, Zélie, Nord-Sud
- Rwanda, Jeroen Janssen & Pieter van Oudheusden, De wraak van Bakamé; Stassen, Deogratias; Masioni & Grenier/Ralph, De hel van Rwanda ‘94; Jeroen Janssen, Muzungu – Sluipend Gif
Uiteraard behandelt de lezing – zoals uit de vermelde strips moge blijken - zowel Europese strips over Afrika/Congo, als strips uit het continent zelf.

Thema's en trefwoorden

Thema's

Spanning, Misdaad & Thrillers, Emoties & Psychologie, Taal & Literatuur

Trefwoorden

Actie, Strips

Opmerkingen

Praktische aanpak lezingen

Methodes

Interview, Voorlezen, Vragenronde

Materiaal

Eigen werk

Praktische aanpak

PowerPoint presentatie (laptop en beamer voorzien)

Duur

Anderhalf uur tot twee uur

Voorkeurdagen

Samenwerking

Neen

Tarief

Prijs overeen te komen met auteur.